Ticari Alacağınızı Nasıl Tahsil Edersiniz? İcra ve Dava Yolu
Ödenmeyen fatura, çek ve senetlerde ticari alacağın icra takibi ve dava yoluyla tahsiline dair temel bilgiler.
Ticari hayatta en sık yaşanan sorunlardan biri, ödenmeyen alacaklardır: kesilen fatura tahsil edilemez, verilen çek karşılıksız çıkar, senet vadesinde ödenmez. Bu yazıda Silifke ve Mersin'deki esnaf ve şirketlerin sıkça sorduğu tahsilat yollarını özetliyoruz.
Önce: Alacağın Belgelenmesi
Tahsilatın temeli, alacağın ispatıdır. Fatura, sözleşme, irsaliye, çek, senet, e-posta ve cari hesap kayıtları en önemli delillerdir. Belgesi güçlü olan alacak, daha hızlı ve kesin yollarla takip edilebilir.
İcra Takibi
Alacaklı, borçluya icra dairesi aracılığıyla ödeme emri gönderterek takip başlatabilir. İki temel yol vardır:
- İlamsız icra: Mahkeme kararı olmadan, alacağın varlığına dayanarak başlatılır. Borçlu itiraz ederse takip durur.
- Kambiyo senetlerine özgü takip: Çek, bono ve poliçe gibi senetlere dayanır; daha hızlı ve sınırlı itiraz imkânı sunar.
İtirazla Karşılaşırsanız
Borçlu ödeme emrine itiraz ederse takip durur. Bu durumda alacaklının başvurabileceği yollar:
- İtirazın iptali davası (genel mahkemede),
- İtirazın kaldırılması (belirli belgelere dayanılarak icra mahkemesinden).
Haksız itiraz halinde, alacaklı lehine icra inkâr tazminatı gündeme gelebilir.
Dava Yolu
Belge durumu veya uyuşmazlığın niteliği gerektiriyorsa, doğrudan alacak davası açılması da mümkündür. Ticari nitelikteki uyuşmazlıklarda, dava öncesi arabuluculuk çoğu halde zorunlu bir aşamadır.
Zamanaşımına Dikkat
Her alacak türünün kendine özgü zamanaşımı süresi vardır. Sürenin kaçırılması, alacağın dava yoluyla istenmesini güçleştirir; bu nedenle gecikmeden harekete geçmek önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Karşılıksız çekte ne yapabilirim? Çeke özgü icra takibi başlatılabilir; ayrıca şartları varsa hukuki ve cezai yollar değerlendirilebilir.
Tahsilat için mutlaka dava açmak gerekir mi? Hayır. Çoğu alacak, icra takibi ve gerektiğinde arabuluculuk yoluyla dava açılmadan da tahsil edilebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Somut durumunuz için bir avukata danışmanız önerilir. Ticaret hukuku çalışma alanımızı inceleyebilir, iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.